198 West 21th Street, Suite 721
New York, NY 10010
youremail@yourdomain.com
+88 (0) 101 0000 000
Follow Us

Handen ineen: op de bres voor veelzijdige horeca!

Het is stil in de stad. De horeca lijdt forse verliezen; het toekomstperspectief is onzeker. Met als gevolg dat dit jaar een fors aantal faillissementen wordt verwacht. Puck Wilbers, managing partner bij HTC Advies: ‘Wij voorzien dat de diversiteit van de horeca in de steden zal verdwijnen. Daarom doen we een dringend appèl op gemeenten en vastgoedeigenaren om hierin samen verantwoordelijkheid te nemen. Onze oproep is: zorg ervoor dat de horeca veelzijdig blijft en aansluit bij de diversiteit van doelgroepen in de stad.’

De horeca heeft tot 2020 een ongekende groei gekend. In de meeste steden zien we een mooie mix van traditionele kroegen, koffiehotspots, hippe eetwinkels en diverse vestigingen van grote ketens. Daarbij worden de AA locaties meestal gedomineerd door de grote ketens en traditionele horeca. In de huidige situatie lijkt het erop dat de grote ketens overeind blijven en andere zaken het onderspit delven. Met leegstand en een overaanbod van grote ketens als gevolg. Lisanne Korfage, adviseur bij HTC Advies: ‘Horeca zorgt voor levendigheid en aantrekkingskracht van een gebied. Dit verdwijnt als straks op elke hoek van de straat een steakhouse of fastfoodketen zit. Wij denken dat gemeenten, maar ook vastgoedeigenaren een belangrijke rol hebben als het gaat om het waarborgen van een divers aanbod.’ 

Kwalitatief onderzoek naar horecaprofielen

Gemeenten doen voor hun horecabeleid vaak kwantitatief onderzoek om te bepalen of er nog ruimte is voor horeca. Daarbij ontbreekt inzicht in de kwalitatieve kant. Om diversiteit te behouden, is het zaak om ook deze kwalitatieve kant in kaart te brengen, bijvoorbeeld waar het gaat om type concept, uitstraling en doelgroep. Puck Wilbers: ‘Wij adviseren gemeenten dan ook om te investeren in een horecaprofiel analyse. Daarbij worden enerzijds alle horecazaken per gebied in kaart gebracht en ingedeeld naar horecaprofiel en anderzijds de horecaprofielen van de inwoners per gebied bepaald. Zo kun je vaststellen of het aanbod aansluit op de vraag’. De horecaprofielen van HTC Advies zijn gebaseerd op het wetenschappelijke BSR (Brand Strategy Research) model van MarketResponse. Het model brengt – naast geografische segmentatie (waarbij de markt wordt verdeeld in regio’s, steden of wijken) en demografische segmentatie (op basis van inkomen, leeftijd, opleiding en bijvoorbeeld gezinssituatie) – met name de psychografische segmentatie in kaart. Op basis daarvan worden leefstijlen en de daaraan gekoppelde horecaprofielen onderscheiden. Zo staat het ene profiel voor avontuurlijk, zelfbewust en creatief en wordt een ander profiel juist gekenmerkt door kwaliteit, veiligheid en zekerheid. Elke profiel heeft een eigen voorkeur voor bijvoorbeeld service, assortiment en uitstraling en kent een eigen bestedingspatroon en bezoekfrequentie. 

Betere match van vraag en aanbod

Lisanne Korfage: ‘Wij zetten deze datagedreven horecaprofielen in als basis voor inzicht in de diversiteit van het totaal aan aanbod van horeca. Want als je weet wat de behoefte is van de verschillende leefstijlen, kun je heel gericht aangeven voor welke leefstijl een horecaconcept aantrekkelijk is. Dat hebben we bijvoorbeeld gezien bij de gemeente Roermond, waar we in 2019 een horecaprofiel analyse hebben uitgevoerd. Loes Peters, beleidsadviseur Economie bij de gemeente Roermond: ‘De analyse gaf aan dat er behoefte was aan horecaconcepten met een menukaart van hoge kwaliteit en onderscheidend vermogen. Dit sloot niet aan bij het toenmalige aanbod met nadruk op laagdrempeligheid en standaard menu’s. Wij hebben daarom vanaf dat moment actief gestuurd bij nieuwe horeca aanvragen op een betere match tussen vraag en aanbod. Om daarmee de binnenstad van Roermond voor alle doelgroepen aantrekkelijk te houden.’

Gezamenlijk optrekken

Om maximaal te kunnen sturen op de diversiteit van horeca is het noodzakelijk dat gemeenten en vastgoedeigenaren de handen ineen slaan. Gemeente hebben immers maar  een klein deel van het totale vastgoed in bezit. Bovendien kunnen zij met horecabeleid, bestemmingsplan en vergunningen onvoldoende invloed uitoefenen op de kwalitatieve invulling van de horecaconcepten. Een controversiële aanpak waarbij gemeente en vastgoedeigenaren samenwerken, is dan ook aan te raden. Puck Wilbers: ‘Een grote keten is voor een vastgoedeigenaar aantrekkelijk, omdat deze partij een hoge huur kan betalen en betrouwbare huurder is. Een jonge, creatieve ondernemer moet het nog waarmaken en biedt deze zekerheid niet. Toch geloven wij erin dat ook vastgoedeigenaren op de lange termijn gebaat zijn bij een gevarieerd en aantrekkelijk horeca-aanbod. Zo’n aanbod maakt dat diverse doelgroepen blijven komen, terwijl een eenzijdig aanbod juist minder consumenten zal trekken, zeker als ook het retailaanbod minder veelzijdig wordt.’

Proactiviteit bij gemeenten

Er zijn mooie voorbeelden van gemeenten die proactief aan de weg timmeren. Zo biedt de gemeente Utrecht een huurkorting tot 50% voor ondernemers in gemeentelijk vastgoed en heeft de gemeente Nijmegen het Manifest Ketensolidariteit Binnenstad Nijmegen opgesteld. Verder heeft de provincie Gelderland een miljoen euro beschikbaar gesteld voor ondernemers in de horeca-, toerisme- en vrijetijdsector die door de coronacrisis in zwaar weer zijn gekomen. Zij krijgen een voucher die zij tot 5000 euro kunnen inwisselen bij professionele adviesbureaus voor onder meer steun bij het optimaliseren van hun horecaconcept. Ook andere provincies en gemeenten laten proactiviteit zien. Zo heeft de gemeente Roermond een coronafonds opgericht voor hulp bij het financieren van ideeën die bijdragen aan de 1,5 meter samenleving (terrasuitbreiding, kuchschermen, heaters) en initieerde de gemeente Helmond kosteloze deelname aan het bestelplatform Helmond Koopt Lokaal. Verder heeft de rechtbank in Amsterdam een eerste – gunstige en maatgevende – uitspraak gedaan in een bodemprocedure over huurkorting in de coronacrisis. Met als uitkomst een formule waarbij de omzetdaling het percentage van de huurkorting bepaalt.

Solidariteit, juist nu

Om een kaalslag in de Nederlandse horeca te voorkomen, blijft steun en sturing van gemeenten en provincie voorlopig dringend nodig. Coen Peelen, bestuursadviseur Economie van de gemeente Arnhem: ‘Wij werken aan een post-coronavisie waarbij we inzetten op diversiteit en herstructurering. Door hier samen de schouders onder te zetten, kunnen we bijdragen aan het behoud van kleurrijke horeca dat voorziet in de behoefte van onze gemeente. Hiermee willen we de transformatie van place to buy naar place to meet versnellen. Horeca is hierin qua beleving en aantrekkelijkheid essentieel.’ Marjan Willems, beleidsadviseur Vrijetijdseconomie & Citymarketing van de gemeente Zwolle sluit zich hierbij aan. ‘De horecavisie van Zwolle gaat er al van uit dat nieuwe horeca alleen wordt toegevoegd wanneer er meerwaarde is voor de stad. Het komt er nu op aan dat we echt alleen gaan voor toevoeging van vernieuwende en hoogwaardige concepten die iets toevoegen aan de kracht van de stad als geheel.’ Lisanne Korfage: ‘Alleen als álle partijen hun rol nemen en solidariteit laten zien, kunnen we met bestaande en nieuwe horecaconcepten de identiteit van wijken en steden versterken. Dat is de toekomst die wij voor ogen hebben. Wie doet ermee?’

Ben je geïnteresseerd in advies over horecaconcepten in relatie tot leefstijlanalyses of wil je deelnemen als horecabeleidsmaker of vastgoedeigenaar aan een keukentafelsessie met bovengenoemde namen? Neem dan contact op met Puck Wilbers, p.wilbers@htcadvies.nl, 06-22794134